Điểm chính
- 1 chiều, 2 chiều, 1 chiều rưỡi là cách gọi trong đời sống, không phải tên gọi trong luật Việt Nam hay luật California.
- Muốn mua 1 chiều, nói "liability only": bảo hiểm trách nhiệm dân sự, chỉ trả cho người khác khi anh chị gây tai nạn.
- Muốn mua 2 chiều, nói "liability, collision and comprehensive". Sở Bảo Hiểm California nói không có cái gọi là "full coverage" theo nghĩa bảo hiểm mọi thứ.
- Ở Mỹ không có sản phẩm nào tên 1 chiều rưỡi, và cách hiểu trong cộng đồng không thống nhất. Vua Bảo Hiểm và BaoHiemXe dùng chữ này cho liability cộng collision mà không có comprehensive, hoặc liability cộng comprehensive mà không có collision.
- Hợp đồng thông thường ở California phải có trách nhiệm dân sự ít nhất 30/60/15 từ ngày 1 tháng 1 năm 2025; chương trình giá thấp CLCA có mức riêng.
Ba cách gọi này bắt nguồn từ đâu?
Ở Việt Nam, theo Nghị định 67/2023/NĐ-CP, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới trả cho thiệt hại về sức khỏe, tính mạng và tài sản của bên thứ ba, cùng thiệt hại về sức khỏe và tính mạng của hành khách, theo phạm vi và điều khoản loại trừ của nghị định. Bảo hiểm vật chất xe, trả cho chính chiếc xe, là bảo hiểm tự nguyện. Vì vậy nhiều người gọi loại bắt buộc là 1 chiều, có thêm vật chất xe là 2 chiều.
Hợp đồng ở California ghi theo từng phần, mỗi phần có hạn mức riêng. Người bán không nói tiếng Việt sẽ cần anh chị nói đúng tên từng phần.
Những tên tiếng Anh cần biết
Liability (trách nhiệm dân sự): trả khi anh chị gây thương tích hoặc làm hư tài sản của người khác. Collision (va chạm): bồi thường hư hại xe mình khi đụng xe khác hoặc vật khác. Comprehensive (thiệt hại xe ngoài va chạm): bồi thường hư hại xe mình do những nguyên nhân được bảo hiểm như trộm, cháy, phá hoại, bão hoặc lụt. Uninsured motorist bodily injury: bồi thường thương tích do tài xế không có bảo hiểm gây ra, theo hạn mức và điều khoản hợp đồng. Trong phần hướng dẫn bảo hiểm xe cá nhân của Sở Bảo Hiểm California, liability không có deductible (mức tự trả) cho người mua; collision và comprehensive thường có deductible, tức phần tổn thất mình tự chịu theo hợp đồng.
Xe còn nợ ngân hàng hoặc đang lease
California yêu cầu chủ xe và tài xế duy trì trách nhiệm tài chính, và mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự là một cách đáp ứng yêu cầu này. Theo Sở Bảo Hiểm California, ngân hàng cho vay hoặc công ty cho thuê xe dài hạn theo hợp đồng lease có thể yêu cầu thêm bảo hiểm va chạm và bảo hiểm thiệt hại xe ngoài va chạm. Trước khi bỏ bớt phần nào, anh chị nên đọc hợp đồng vay hoặc lease.
So sánh lựa chọn
| Lựa chọn | Phù hợp khi nào | Cần kiểm tra kỹ |
|---|---|---|
| 1 chiềuNói: "liability only". Chỉ trả cho người khác, không trả cho xe mình. | Xe đã trả hết nợ và gia đình tự lo được nếu xe hư hay mất. | Đây là hợp đồng thông thường với mức tối thiểu 30/60/15 hay hợp đồng CLCA với mức riêng? |
| 1 chiều rưỡiNói: "liability plus collision, no comprehensive" hoặc "liability plus comprehensive, no collision". | Muốn giữ một phần bảo vệ xe mà không mua cả hai. | Hãng có cho tách hai phần không, và hợp đồng vay hoặc lease có đòi đủ hai phần không. |
| 2 chiềuNói: "liability, collision and comprehensive". Người Mỹ hay gọi là full coverage. | Xe còn nợ hoặc đang lease, hoặc xe còn giá trị mà khó tự thay. | Kiểm tra phần bảo hiểm, hạn mức và mức tự trả của từng phần. |
Câu hỏi thường gặp
Mua bảo hiểm xe 1 chiều ở California nói tiếng Anh sao?
Nói "liability only". Đó là bảo hiểm trách nhiệm dân sự, trả cho người khác khi mình gây tai nạn. Hợp đồng thông thường phải có ít nhất 30/60/15 từ ngày 1 tháng 1 năm 2025; chương trình CLCA có mức riêng.
Bảo hiểm 2 chiều có trả hết mọi thứ không?
Không. Sở Bảo Hiểm California nói không có cái gọi là "full coverage" theo nghĩa bảo hiểm mọi thứ. Hãy xem từng phần bảo hiểm, hạn mức và mức tự trả trên trang tóm tắt hợp đồng, rồi đọc điều kiện và điều khoản loại trừ trong hợp đồng.
1 chiều rưỡi có thật không?
Ở Mỹ không có sản phẩm nào tên 1 chiều rưỡi, và cách hiểu trong cộng đồng không thống nhất. Vua Bảo Hiểm và BaoHiemXe dùng chữ này cho liability cộng collision mà không có comprehensive, hoặc liability cộng comprehensive mà không có collision. Mua được hay không tùy hãng có cho tách hai phần.
